Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 8811

w sprawie zwiększenia budżetu Podlaskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ na realizację świadczeń zdrowotnych w planie finansowym na 2005 r.

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją Pana Posła Wojciecha Borzuchowskiego z dnia 24 listopada 2004 r. przesłaną przy piśmie Marszałka Sejmu z dnia 30 listopada 2004 r., znak SPS-0202-8811/04, w sprawie ˝zwiększenia budżetu Podlaskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ na realizację świadczeń zdrowotnych w planie finansowym na 2005 r.˝ uprzejmie przekazuję następujące wyjaśnienia.

   Odnosząc się do problemu podziału środków finansowych dla poszczególnych Oddziałów Wojewódzkich NFZ, uprzejmie informuję, że ze względu na fakt, iż stosowany dotychczas przez Centralę Funduszu sposób podziału środków finansowych na koszty świadczeń zdrowotnych pomiędzy poszczególne oddziały wojewódzkie Funduszu budził wiele kontrowersji i protestów, Minister Zdrowia zaproponował systemowe rozwiązanie tego zagadnienia, co znalazło odzwierciedlenie w art. 118 oraz art. 119 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135).

   Artykuł 118 ww. ustawy stanowi, że podstawą podziału środków finansowych na świadczenia zdrowotne na poszczególne oddziały wojewódzkie jest liczba ubezpieczonych zarejestrowanych w oddziale wojewódzkim Funduszu z uwzględnieniem ryzyka zdrowotnego przypisanego ubezpieczonym należącym do danej grupy wydzielonej według struktury wieku i płci w porównaniu z grupą odniesienia.

   Tak ustalona wartość podlegać będzie korekcie zgodnie z art. 118 ustawy poprzez uwzględnienie migracji ubezpieczonych zarejestrowanych w oddziale wojewódzkim Funduszu do świadczeniodawców z innego oddziału Funduszu oraz wskaźnika wynikającego z liczby i rodzaju wykonanych świadczeń wysokospecjalistycznych w latach poprzedzających rok, w którym ten plan jest tworzony, w podziale na województwa, w relacji do liczby tych świadczeń ogółem.

   Planowane wydatki na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej danego oddziału wojewódzkiego Funduszu nie mogą być niższe niż wysokość wydatków zaplanowanych w planie finansowym dla danego oddziału na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej dla ubezpieczonych w roku poprzednim.

   Zgodnie z art. 119 ww. ustawy szczegółowy tryb i kryteria podziału środków finansowych pomiędzy Centralę i oddziały wojewódzkie Funduszu uwzględniający zasady, o których mowa w art. 118, zostaną określone w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, po zasięgnięciu opinii Prezesa Funduszu. Przed wejściem w życie ww. rozporządzenie zostanie, ze względu na zmianę zasad podziału środków finansowych na województwa, poddane ocenom oraz szerokim konsultacjom społecznym tak, aby plan finansowy NFZ na 2006 r. mógł być sporządzony według nowych zasad.

   Pragnę zwrócić uwagę, że przy ustalaniu planu finansowego NFZ na 2005 r. nie było możliwe zastosowanie np. algorytmu wynikającego z ww. art. 118 i 119, gdyż plan finansowy na 2005 r. był ustalany jeszcze na podstawie ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45 poz. 391), która nie zawierała odpowiedniej podstawy prawnej. W związku z powyższym przyjęto, iż do momentu opracowania trybu i kryteriów podziału środków finansowych pomiędzy centralę i oddziały wojewódzkie Funduszu, o którym mowa w art. 118 i 119 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), podział środków na koszty świadczeń zdrowotnych pomiędzy poszczególne oddziały wojewódzkie Funduszu w planie finansowym na 2005 r. zostanie dokonany według zasady historycznej, tj. według struktury podziału środków, ustalonej w planie finansowym Funduszu na 2004 r. z dnia 7 września 2004 r. (Zarządzenie Ministra Zdrowia zmieniające zarządzenie w sprawie planu finansowego NFZ na 2004 r., Dz. Urz. Min. Zdrow. Nr 9, poz. 85).

   Plan finansowy Narodowego Funduszu Zdrowia na 2005 r. został ustalony zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 30 września 2004 r. (Zarządzenie Ministra Zdrowia w sprawie ustalenia planu finansowego NFZ na 2005 r., Dz. Urz. Min. Zdrow. Nr 13, poz. 111).

   Wysokość środków na finansowanie świadczeń zdrowotnych przewidzianych planem na rok 2005 dla Podlaskiego OW NFZ stawia Podlaski OW na 6 miejscu wśród oddziałów NFZ pod względem środków na świadczenia zdrowotne na jednego ubezpieczonego - 799,5 zł. Średnia dla wszystkich Oddziałów Wojewódzkich wynosi 825,91 zł i tylko trzy oddziały NFZ dysponują środkami na świadczenia zdrowotne na jednego ubezpieczonego wyższymi niż średnia: Mazowiecki OW NFZ (978,99 zł), Śląski OW NFZ (883,86 zł) i Małopolski OW NFZ (827,02 zł), które mają na swoim terenie wielu świadczeniodawców o znaczeniu ponadregionalnym.

   Zwiększenie wysokości środków finansowych przeznaczonych przez Podlaski OW NFZ na finansowanie świadczeń zdrowotnych mogłoby nastąpić w trakcie 2005 r., na przykład w przypadku większego niż zaplanowano spływu środków z tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne. Pragnę zwrócić uwagę, że w 2004 r. dzięki większym wpływom z tego tytułu Podlaski OW dwukrotnie otrzymał dodatkowe środki finansowe o całkowitej wartości 11,45 mln zł (4,7 mln zł w planie finansowym Funduszu na 2004 r. z 9 czerwca 2004 r. oraz 6,75 mln zł w planie finansowym na 2004 r. z 20 września 2004 r.), jak również otrzyma dodatkowe środki wynikające z podziału dodatkowych przychodów NFZ.

   Odnosząc się do kwestii uregulowania należności za świadczenia ponadlimitowe, uprzejmie informuję, że zarówno świadczeniodawcę, jak i Fundusz wiąże umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych. Umowa, o której mowa wyżej, zgodnie z art. 136 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135) określa w szczególności kwotę zobowiązań Funduszu wobec świadczeniodawcy oraz zasady rozliczeń pomiędzy stronami umowy, przy czym suma kwot zobowiązań Funduszu wobec świadczeniodawców nie może przekroczyć wysokości kosztów przewidzianych na ten cel w planie finansowym Funduszu (art. 132 ust. 5 ww. ustawy).

   Odnosząc się do kwestii trudnej sytuacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej, uprzejmie informuję, że Rząd 28 listopada 2003 r. przekazał do Sejmu projekt ustawy o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz o zmianie niektórych ustaw. Projekt ma na celu restrukturyzację zadłużenia publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz powstrzymanie dalszego ich zadłużania. Projekt ustawy zakłada restrukturyzację zobowiązań publicznoprawnych oraz zobowiązań cywilnoprawnych. Restrukturyzacja zobowiązań publicznoprawnych (np. z tytułu podatków wobec budżetu państwa, składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, opłat za gospodarcze korzystanie ze środowiska) ma polegać na ich umorzeniu przy spełnieniu warunków wynikających z programu restrukturyzacyjnego. Restrukturyzacja zobowiązań cywilnoprawnych, zgodnie z rozwiązaniami zawartymi w projekcie, polegać ma na zawarciu przez zakład ugody restrukturyzacyjnej z wierzycielami określającej sposób uregulowania zobowiązań. Projekt ustawy przewiduje również wstrzymanie od dnia wszczęcia postępowania restrukturyzacyjnego decyzji w zakresie należności objętych tym postępowaniem, w tym również egzekucji komorniczych.

   Ponadto, między innymi w celu uregulowania zobowiązań zakładów opieki zdrowotnej wynikających z tzw. ustawy 203 Rada Ministrów w dniu 19 października 2004 r., przyjęła i skierowała do Sejmu autopoprawkę do omawianego projektu ustawy. Autopoprawka wprowadza nowy instrument restrukturyzacyjny - pożyczkę z budżetu państwa dla samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz przewiduje fakultatywność przekształcenia publicznych zakładów opieki zdrowotnej w spółki użyteczności publicznej. Łączna kwota pożyczek z budżetu państwa nie może przekroczyć kwoty 2,2 mld zł. Pożyczka w pierwszej kolejności przeznaczona będzie na zaspokojenie roszczeń pracowników wynikających z tzw. ustawy 203, a jej wysokość nie może być wyższa niż należność główna z tytułu zobowiązań zakładu wynikających z tej ustawy. Jednocześnie przewidziane jest umorzenie 50% pozostałej do spłaty należności głównej z tytułu pożyczki, w przypadku gdy zakład przekształci się w spółkę w okresie 24 miesięcy od dnia wydania decyzji o warunkach restrukturyzacji. W przypadku przekształcenia w spółkę po upływie 24 miesięcy, a nie później niż w okresie 5 lat od dnia wydania decyzji, o warunkach restrukturyzacji umorzenie wynosi 25% pozostałej do spłaty należności głównej. W przypadku zakładów, które wypłaciły pracownikom należności z tytułu ˝ustawy 203˝, środki z pożyczki będą mogły przeznaczyć na inne zobowiązania wskazane w ustawie.

   Z poważaniem

   Podsekretarz stanu

   Paweł Sztwiertnia

   Warszawa, dnia 22 grudnia 2004 r.