Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Środowiska - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 8857

w sprawie projektu zmiany przeznaczenia na cele nieleśne 156,5 ha gruntów leśnych dla umożliwienia eksploatacji żwiru

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na przekazaną, przy piśmie z dnia 8 grudnia 2004 r. znak: SPS-0202-8857/04, interpelację posła Czesława Śleziaka w sprawie projektu przeznaczenia na cele nieleśne 156,5 ha gruntów leśnych dla umożliwienia eksploatacji żwiru, przedstawiam poniższe informacje i wyjaśnienia.

   W wyniku odmówienia przez Ministra Środowiska przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego 134,45 ha gruntów leśnych własności Skarbu Państwa, będących pod zarządem Nadleśnictwa Rudy Raciborskie, na cele nieleśne, Burmistrz Miasta Kuźni Raciborskiej w dniu 12 sierpnia br. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy.

   Zdaniem Burmistrza wniosek jest uzasadniony potrzebą zachowania 400 miejsc pracy w Kopalni Piasku ˝Kotlarnia˝ oraz brakiem innych, rozpoznanych i dostępnych złóż, zapewniających opłacalną eksploatację żwiru.

   Do Ministerstwa Środowiska wpłynęło wiele wystąpień organizacji związkowych, związku pracodawców oraz przedsiębiorstw kooperujących z Kopalnią Piasku ˝Kotlarnia˝, postulujących pozytywne rozpatrzenie wniosku Burmistrza Miasta Kuźni Raciborskiej i wskazujących na negatywne skutki społeczne i gospodarcze ewentualnej, ponownej odmowy.

   Wpłynęły również protesty organizacji ekologicznych przeciw przeznaczeniu gruntów leśnych na eksploatację żwiru.

   Przed podjęciem ostatecznej decyzji, z inicjatywy Ministerstwa Środowiska, wnioskodawca, w porozumieniu z Kopalnią Piasku ˝Kotlarnia˝ i Regionalną Dyrekcją Lasów Państwowych w Katowicach, zorganizował 12 października br. spotkanie ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym z przedstawicielami Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Katowicach i Wojewody Śląskiego, negatywnie opiniującymi wniosek, a także przedstawicielem Klubu ˝Gaja˝. Podczas spotkania przedstawione zostały argumenty przemawiające za projektowaną eksploatacją żwiru

   i przeciw niej. Zorganizowano wizję lokalną terenów leśnych, na których planowana jest eksploatacja żwiru. Stwierdzono również, że potrzebne jest spotkanie komisji dialogu społecznego, z udziałem przedstawicieli Lasów Państwowych, w sprawie sytuacji w Kopalni Piasku ˝Kotlarnia˝.

   Wojewódzka Komisja Dialogu Społecznego w Opolu poparła działania zapewniające zachowanie 400 miejsc pracy i przeznaczenie gruntów leśnych na eksploatację żwiru.

   Oczekuję jeszcze stanowiska w przedmiotowej sprawie Wojewódzkiej Komisji Dialogu Społecznego w Katowicach.

   Odnosząc się do argumentów, które zdaniem posła Czesława Śleziaka należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu zmiany przeznaczenia wymienionych gruntów leśnych, należy zaznaczyć, że do roku 1994 r. nie było możliwości zrekultywowania 800 ha gruntów leśnych, przeznaczonych na eksploatację złoża piasków i pospółek piaskowo-żwirowych ˝Kotlarnia˝, przez Przedsiębiorstwo Materiałów Podsadzkowych Przemysłu Węglowego ze względu na decyzją Prezydium Rządu z 12 marca 1971r. o wypełnieniu wyrobiska po eksploatacji złoża ˝Kotlarnia˝ odpadami pogórniczymi i energetycznymi. Na składowanie wymienionych odpadów w wyrobisku ˝Kotlarnia˝ nie uzyskano jednak zgody właściwych organów.

   W wyniku starań Kopalni Piasku ˝Kotlarnia˝ o zmianę kierunku rekultywacji uchwałą nr V/33/94 z dnia 3.11.1994 r. Rada Gminy Bierawa ustaliła wodno-leśny kierunek rekultywacji wyrobiska ˝Kotlarnia˝. Aktualnie na terenie wyrobiska prowadzone są prace ziemne związane z wykonaniem rekultywacji technicznej, zmierzające do leśnego zagospodarowania gruntów. Do końca 2005 r. zostanie zakończona możliwa do wykonania rekultywacja terenów położonych powyżej zwierciadła wody gruntowej. Prowadzenie rekultywacji leśnej na pozostałej powierzchni jest nieracjonalne, ponieważ po likwidacji pompowni i zaprzestaniu odwadniania grunty te znajdą się pod wodą. Kopalnia Piasku ˝Kotlarnia˝ czyni starania, aby pozostałą część wyrobiska wykorzystać na zbiornik przeciwpowodziowy, który byłby ważnym obiektem systemu hydrotechnicznej zabudowy dorzecza górnej Odry.

   W połowie lat 70. w rejonie projektowanej eksploatacji złoża ˝Solarnia˝ wykonano 9 studni głębinowych, z czego 6 przy granicy złoża ˝Solarnia˝, a pozostałe 3 poza projektowanym wyrobiskiem. Studnie te nie są od chwili ich wykonania eksploatowane i są w złym stanie technicznym.

   Najkrótsza odległość między Kotlarnią a planowanym nowym wyrobiskiem na obszarze zbiornika Racibórz wynosi 50 km. Nie jest to odległość mała, i to nie tylko dla pracowników dojeżdżających do pracy. W świetle zebranych informacji złoże ˝Solarnia˝ jest jedynym złożem w obrębie kilkudziesięciu kilometrów od Spółki, które nadaje się do eksploatacji. Możliwe jest wykorzystanie istniejących już ciągów technologicznych do przerobu pozyskanego surowca, a rozbudowana sieć kolejowa Spółki umożliwia połączenie z całym Śląskiem i odciążenie dróg publicznych od transportu 2 mln ton kruszywa produkowanego rocznie przez Spółkę.

   Odpowiadając na pytania posła Czesława Śleziaka związane z postępowaniem w sprawie ponownego wniosku Burmistrza Kuźni Raciborskiej o zmianę przeznaczenia 134,45 ha gruntów leśnych, uprzejmie informuję, że w świetle obowiązujących przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, wnioskowane przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne spełnia warunki wymienione w art. 9 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym możliwe jest wyrażenie zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych lasów ochronnych w przypadkach uzasadnionych ważnymi względami społecznymi i brakiem innych gruntów. Zachowanie 400 miejsc pracy jest niewątpliwie ważnym względem społecznym.

   Z udokumentowanych zasobów wodnych i poziomu wód gruntowych wynika, że ewentualna eksploatacja żwiru nie pogorszy bilansu wodnego drzewostanów. Drzewa korzystają z wody gruntowej, gdy jej głębokość nie przekracza 3 metrów. Na terenie planowanej eksploatacji złoża ˝Solarnia˝ oraz w jego otoczeniu (500 m od granic projektowanego wyrobiska) poziom wody gruntowej znajduje się średnio 8,89 m poniżej poziomu terenu, a najmniejsza głębokość poziomu wody gruntowej wynosi 4,2 m. W przypadku obniżenia poziomu wody gruntowej nie dojdzie do pogorszenia warunków rozwoju drzewostanów.

   Przy rozpatrywaniu wniosku o zmianę przeznaczenia gruntów leśnych będą brane pod uwagę zarówno konsekwencje zmiany przeznaczenia gruntów leśnych, jak i odmowy zmiany ich przeznaczenia.

   Ewentualna zgoda na przeznaczenie gruntów leśnych na pozyskanie żwiru spowoduje zmniejszenie powierzchni leśnej na terenie gminy Kuźnia Raciborska w wyniku wodnego zagospodarowania części gruntów po zakończeniu eksploatacji złoża żwiru.

   Sekretarz stanu

   Krzysztof Szamałek

   Warszawa, dnia 28 grudnia 2004 r.