Odpowiedź na interpelację w sprawie braku odpowiedniego zabezpieczenia przez Policję legalnych manifestacji na przykładzie ˝Marszu Równości˝ w Poznaniu
Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji - z upoważnienia ministra -
na interpelację nr 8920
w sprawie braku odpowiedniego zabezpieczenia przez Policję legalnych manifestacji na przykładzie ˝Marszu Równości˝ w Poznaniu
Szanowny Panie Marszałku! Nawiązując do pisma z dnia 15 grudnia 2004 r. (sygn. SPS-0202-8920/04), przekazującego interpelację Posła na Sejm RP Pani Joanny Sosnowskiej w sprawie odpowiedniego zabezpieczenia przez Policję legalnych manifestacji na przykładzie ˝Marszu Równości˝ w Poznaniu, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
W dniu 3 listopada 2004 roku Komenda Miejska Policji w Poznaniu została poinformowana pisemnie przez Urząd Miasta w Poznaniu, że Prezydent Miasta Poznań otrzymał zgłoszenie o zgromadzeniu publicznym, zaplanowanym na 20 listopada 2004 roku. Organizatorem manifestacji była nieformalna grupa - Komitet Organizacyjny Dni Równości i Tolerancji, powołana przez kilka organizacji pozarządowych. Według wstępnej informacji organizatora w zgromadzeniu - którego początek wyznaczono na godz. 15.00 - miało wziąć udział około 250 osób. Uczestnicy mieli zgromadzić się na ul. Św. Marcina przed Centrum Kultury Zamek, następnie zaplanowano przemarsz na Stary Rynek, gdzie około godz. 16.00 zgromadzenie miało zostać rozwiązane.
W dniu 18 listopada 2004 roku dowódca zabezpieczenia z Komendy Miejskiej Policji w Poznaniu spotkał się z przedstawicielką Komitetu Organizacyjnego Dni Równości i Tolerancji. Podczas spotkania zostały jej przekazane zgromadzone w czasie rozpoznania informacje na temat zagrożeń, uzgodniono także tryb postępowania w przypadku wystąpienia zdarzeń utrudniających odbycie marszu oraz zadania służby porządkowej. Zadania ujęto w formie instrukcji podpisanej przez przedstawicielkę organizatora manifestacji.
Dnia 20 listopada 2004 roku około godz. 15.00 przed Centrum Kultury Zamek zebrało się około 400 osób, czyli zdecydowanie więcej niż przewidywali organizatorzy. Przed rozpoczęciem zgromadzenia policjanci pełniący służbę patrolową na terenie Poznania przekazywali drogą radiową informacje o grupach osób, najprawdopodobniej przeciwników marszu, udających się w kierunku miejsca spotkania uczestników manifestacji. Wobec powyższego dowodzący działaniami Policji podjął decyzję o użyciu sił prewencyjnych, którym postawiono zadanie niedopuszczenia do zakłócenia przebiegu imprezy.
Około godz. 15.10 uczestnicy zgromadzenia ruszyli zaplanowaną trasą. Bezpośrednio po wymarszu pochód został zaatakowany przez grupę około 200 osób. Napastnicy zaczęli rzucać w kierunku uczestników zgromadzenia kamieniami i jajkami. Gwałtowność ataku uniemożliwiała kontynuację przemarszu. Pochód został zatrzymany, a Policja podjęła działania zmierzające do zapewnienia bezpieczeństwa wszystkich osób znajdujących się w rejonie Centrum Kultury Zamek oraz neutralizacji prób zakłócenia porządku publicznego.
W stosunku do napastników najbardziej agresywnych, niereagujących na wezwania do zachowania zgodnego z prawem, policjanci zastosowali środki przymusu bezpośredniego. Podjęta interwencja zapewniła bezpieczeństwo osobiste uczestnikom zgromadzenia.
Działania Policji doprowadziły do rozproszenia głównej grupy przeciwników marszu, którzy jednak zaczęli ponownie gromadzić się wzdłuż zaplanowanej trasy przemarszu. Agresję osób, które okrzykami i wyzwiskami demonstrowały dezaprobatę wobec celów zgromadzenia i wrogość w stosunku do jego uczestników, powstrzymywała wyłącznie obecność izolującego kordonu, wystawionego przez Policję.
W związku z zaistniałą sytuacją dowodzący działaniami Policji nawiązał kontakt z przedstawicielami organizatora. Poinformował ich o realnym zagrożeniu kolejnymi atakami przeciwników zgromadzenia. Organizatorzy manifestacji przychylili się do sugestii Policji i zadecydowali o zmianie programu manifestacji. Rezygnując z przemarszu ulicami miasta, postanowili kontynuować zgromadzenie przed Centrum Kultury Zamek. Dalsza część manifestacji przebiegała bez zakłóceń. Zgromadzenie zostało zakończone o godz. 16.00.
W wyniku prowadzonych działań policjanci wylegitymowali 36 oraz zatrzymali 9 osób. Na podstawie zgromadzonego materiału filmowego wszczęto czynności zmierzające do identyfikacji pozostałych sprawców zakłócenia porządku publicznego.
Uwzględniając przedstawione informacje, należy stwierdzić, że podjęte przez Policję działania przygotowawcze pozwoliły uzyskać wiarygodne informacje na temat zagrożeń. Pozytywnie należy również ocenić przyjętą przez dowodzącego taktykę działań ochronnych. Okazała się ona skuteczna, co potwierdza brak poważnych zakłóceń porządku publicznego, a także brak osób rannych wśród uczestników manifestacji.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że nadal trwają czynności związane z ustalaniem sprawców zakłóceń oraz gromadzeniem niezbędnych informacji. Prawdopodobnym terminem zakończenia czynności wyjaśniających w przedmiotowej sprawie - wskazanym przez Komendę Miejską Policji w Poznaniu - jest styczeń 2005 r. Szacuje się, że do Sądu Grodzkiego zostanie skierowanych 21 wniosków o ukaranie osób aktywnie uczestniczących w zakłóceniach porządku publicznego, do których doszło podczas omawianej manifestacji.
Należy ponadto wskazać, że przebieg wszystkich działań Policji jest przedmiotem analiz i stanowi podstawę do modyfikowania rozwiązań taktycznych oraz procedur interwencji. W przypadku naruszenia obowiązującego porządku prawnego czynności policyjne koncentrują się na gromadzeniu materiału dowodowego, który jest przedmiotem postępowań przed sądami.
Łączę wyrazy szacunku
Podsekretarz stanu
Tadeusz Matusiak
Warszawa, dnia 13 stycznia 2005 r.