Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Infrastruktury - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 9254

w sprawie wstrzymania postępowań kwalifikacyjnych dla osób ubiegających się o uzyskanie licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami, zarządcy nieruchomości oraz rzeczoznawcy majątkowego

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją Pana Posła Józefa Fortuny (Nr SPS-0202-9254/05) w sprawie wstrzymania postępowania kwalifikacyjnego w celu uzyskania licencji zarządcy, pośrednika i rzeczoznawcy majątkowego, uprzejmie udzielam odpowiedzi na postawione w interpelacji pytania.

   Na wstępie chciałbym odpowiedzieć na drugie pytanie i poinformować, że rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości, będące wykonaniem upoważnienia zawartego w art. 197 ust. 1-6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zostało podpisane przez Ministra Infrastruktury 17 lutego 2005 r. i niezwłocznie skierowane do ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Przepis końcowy tego rozporządzenia przewiduje jego wejście w życie z dniem ogłoszenia. Z informacji uzyskanych w redakcji Dziennika Ustaw wynika, że powyższe rozporządzenie zostanie opublikowane w Dzienniku Ustaw Nr 35, który ukaże się w dniu 1 marca 2005 r. Zatem zgodnie z przepisem końcowym, należy się spodziewać, że z tym dniem - 1 marca 2005 r. - omawiane rozporządzenie wejdzie w życie i zacznie obowiązywać.

   Odnosząc się do pierwszego pytania o treści ˝Dlaczego Minister Infrastruktury mimo obietnic nie wydał odpowiednich rozporządzeń w grudniu 2004 r. i kto jest za to odpowiedzialny?˝, należy wskazać, że ustawa z dnia 8 października 2004 r. zmieniająca ustawę o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 240, poz. 2408), która uchyliła budzące wątpliwości przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1492), została ogłoszona w Dzienniku Ustaw Nr 240 z dnia 8 listopada 2004 r. i dopiero od dnia jej ogłoszenia można było rozpocząć proces legislacyjny opracowanego wcześniej w Ministerstwie Infrastruktury projektu rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości, tj. poddać go konsultacjom społecznym, a następnie uzgodnieniom resortowym.

   Należy bowiem podkreślić, że ze względu na przedmiot regulacji zamieszczonej w projekcie dotyczący praw i obowiązków osób, które chciałyby ubiegać się o nadanie uprawnień zawodowych rzeczoznawcy majątkowego oraz licencji zawodowych pośrednika w obrocie nieruchomościami lub zarządcy nieruchomości, projekt należało poddać konsultacjom społecznym. W konsultacjach wzięły udział organizacje zawodowe rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami oraz zarządców nieruchomości, które niejednokrotnie wyrażały sprzeczne opinie dotyczące tych samych zapisów. Wyrażane opinie przez powyższe organizacje były istotne z tego względu, że szereg przepisów projektowanego rozporządzenia dotyczyło tych podmiotów bezpośrednio, powierzając im m.in. organizację praktyk zawodowych kandydatów na rzeczoznawcę majątkowego, pośrednika w obrocie nieruchomościami i zarządcę nieruchomości. Wypracowanie w takiej sytuacji kompromisowych zapisów zadawalających wszystkie strony miało wpływ na przedłużanie procesu legislacyjnego.

   Dopiero po zakończeniu tego etapu procesu legislacyjnego można było przekazać projekt do uzgodnień międzyresortowych oraz przeprowadzić konferencję uzgodnieniową.

   Odpowiadając na trzecie pytanie dotyczące tego, kto zrekompensuje tym osobom koszty, w sytuacji gdy nie ze swej winy nie będą mogli wykonywać ww. zawodów ze względu na zmianę przepisów, należy zauważyć, że kandydaci ubiegający się o nadanie uprawnień i licencji zawodowych, zanim otrzymają te świadectwa muszą spełnić szereg wymogów. Podstawowymi wymogami, pociągającymi za sobą koszty finansowe, są: ukończenie odpowiednich studiów lub studiów podyplomowych (wyjątkowo kursów kwalifikacyjnych), odbycie praktyki zawodowej oraz przejście postępowania kwalifikacyjnego z wynikiem pozytywnym, z tym że najbardziej istotny w tym postępowaniu jest egzamin składający się z części pisemnej (testu) oraz części ustnej, który kandydaci muszą zdać, aby otrzymać uprawnienia lub licencje zawodowe. Należy też dodać, że zgodnie z art. 191 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) postępowanie kwalifikacyjne przeprowadza się na koszt osób ubiegających się o nadanie uprawnień i licencji zawodowych. Wydaje się, że osoby, podejmując decyzje o zdobyciu uprawnień rzeczoznawcy majątkowego, pośrednika w obrocie nieruchomościami lub zarządcy nieruchomości, świadome są tego, że nie zawsze uda się im uzyskać uprawnienia lub licencje zawodowe, pomimo poniesionych wydatków.

   Z prowadzonych przez Ministerstwo Infrastruktury analiz dotyczących postępowania kwalifikacyjnego wynika, że przeciętnie jedynie 1/3 kandydatów przystępujących do egzaminu zdaje go i uzyskuje odpowiednie świadectwa. Z praktyki wynika też, że tylko część kandydatów, którzy nie zdali egzaminu, przystępuje do ponownego egzaminu, część kandydatów po jednej lub kilku próbach w ogóle rezygnuje ze zdawania egzaminu, a tym samym ze zdobycia uprawnień lub licencji zawodowych, pomimo że, jak wskazano wyżej, ponieśli koszty zdobycia wykształcenia, odbycia praktyki zawodowej, a następnie przejścia postępowania kwalifikacyjnego. Według danych z ostatnich dwóch lat - 2003 i 2004, stanowiących statystycznie miarodajne źródło, w przypadku kandydatów na zarządców nieruchomości 58% kandydatów spośród tych, którzy przystąpili do powtórkowego egzaminu, ponownie go nie zdało, w przypadku kandydatów na pośredników w obrocie nieruchomościami 40 % kandydatów nie zdało powtórkowego egzaminu, a w przypadku rzeczoznawców majątkowych 48% kandydatów nie zdało egzaminu powtórkowego.

   Ministerstwo Infrastruktury podjęło próbę obniżenia kosztów postępowania kwalifikacyjnego w celu ułatwienia kandydatom zdobycia uprawnień i licencji zawodowych. Opracowany w Ministerstwie Infrastruktury projekt rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości opłaty egzaminacyjnej oraz wynagrodzenia członków Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej określa wysokość opłaty egzaminacyjnej w rozbiciu na poszczególne etapy postępowania, a także przewiduje zwrot wniesionej opłaty, w szczególności gdy kandydat z usprawiedliwionych przyczyn nie przystąpi do egzaminu lub pierwszą część egzaminu - pisemną zakończy wynikiem negatywnym i nie zostanie dopuszczony do części ustnej egzaminu. Zaproponowane wysokości opłaty egzaminacyjnej są niższe niż stosowane uprzednio.

   Ministerstwo Infrastruktury, mając ponadto na uwadze sytuację osób ze średnim wykształceniem, o których mowa w art. 13 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1492), które mogą ubiegać się o nadanie licencji zawodowych pośrednika w obrocie nieruchomościami i zarządcy nieruchomościami do 31 grudnia br., a także osób, co prawda z wyższym wykształceniem, ale które, ubiegając się o nadanie licencji pośrednika w obrocie nieruchomościami lub zarządcy nieruchomości, ukończyły kurs kwalifikacyjny, o którym mowa w ww. art. 13 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r., rozważa wprowadzenie zmian do ustawy o gospodarce nieruchomościami w zakresie wymogów, jakie stawiane są osobom ubiegającym się o nadanie licencji zawodowych, w takim kierunku, aby możliwe było przystąpienie do postępowania kwalifikacyjnego przez jak najszerszy krąg osób.

   Z poważaniem

   Podsekretarz stanu

   Andrzej Bratkowski

   Warszawa, dnia 25 lutego 2005 r.