Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów

na interpelację nr 9992

w sprawie przechowywania polskich rezerw walutowych w dolarach amerykańskich

   Szanowny Panie Marszałku! Przesyłam uprzejmie odpowiedź na interpelację Pani Poseł Marii Zbyrowskiej w sprawie przechowywania polskich rezerw walutowych w dolarach amerykańskich, przesłaną przy piśmie nr SPS-0202-9992/05.

   W zakresie pytania o wielkość części polskich rezerw walutowych, jaka jest przechowywana w dolarach amerykańskich, można wskazać, że połowa rezerw walutowych jest utrzymywana w dolarach amerykańskich. Dla zrównoważenia ryzyka kursowego pozostałą część stanowi euro i funt szterling.

   Analizując problem wyliczenia dotyczącego utraty części dochodów z rezerw walutowych przechowywanych w dolarach amerykańskich, trzeba podkreślić, iż podstawowymi zasadami, którymi kieruje się NBP w procesie zarządzania rezerwami dewizowymi, jest osiągnięcie wysokiego stopnia bezpieczeństwa inwestowanych środków i zapewnienie ich odpowiedniego stopnia płynności. Z powyższymi kryteriami wiąże się fundamentalna funkcja rezerw dewizowych państwa, jaką jest zapewnienie stabilności makroekonomicznej, wiarygodności finansowej kraju i wymienialności waluty narodowej. Istotnym elementem płynności jest zapewnienie niezbędnego stopnia dostępności środków dewizowych, m.in. w celu zabezpieczenia potrzeb jednostek budżetu państwa posiadających rachunki w NBP. Trzecia zasada - maksymalizacji dochodu - zależy od przyjętego poziomu ryzyka inwestycyjnego i może być realizowana tylko w granicach przez nie określonych.

   Struktura walutowa rezerw jest zbliżona do struktury zakładającej minimalizację zmienności portfela walutowego w odniesieniu do PLN (na podstawie modeli optymalizacyjnych). Przeciwwagę dolarów amerykańskich stanowią rezerwy w euro i funcie szterlingu. Oznacza to, że zmiana wartości dolara jest rekompensowana zmianami wartości pozostałych dwóch walut (euro i funta szterlinga).

   Należy zaznaczyć, że dochód z działalności inwestycyjnej w 2004 r. wyniósł 3,9 mld zł (wobec 3,7 mld zł w 2003 r.).

   Odnośnie do ewentualnego rozważania konieczności przechowywania polskich rezerw walutowych w innych walutach można stwierdzić, że struktura rezerw walutowych ustalana jest na każdy kolejny rok obrachunkowy na podstawie analiz prowadzonych przez ekspertów NBP. Zarządowi NBP przedkładana jest optymalna struktura walutowa rezerw. Punktem wyjściowym takich badań jest analiza optymalizacyjna struktury walutowej uwzględniająca kilka walut. Brane są również pod uwagę możliwości inwestycyjne na poszczególnych rynkach, ewentualne potrzeby interwencyjne oraz wpływ ewentualnej zmiany struktury walutowej na wynik finansowy NBP. Na podstawie tych danych Zarząd NBP podejmuje decyzje dotyczące struktury rezerw walutowych.

   Odnosząc się do problematyki odpowiedzialności za decyzje inwestycyjne w NBP, należy poinformować, że w polskim banku centralnym funkcjonuje Komitet Inwestycyjny Rezerw Dewizowych, który jest organem międzydepartamentalnym powołanym w celu projektowania strategicznych założeń dotyczących procesu zarządzania rezerwami dewizowymi, rekomendowania kierunków oraz oceny jego bieżącej realizacji.

   Komitet Inwestycyjny Rezerw Dewizowych przedstawia Zarządowi NBP parametry inwestycyjne rezerw walutowych na rok kolejny w postaci struktury walutowej oraz parametrów portfela porównawczego, który umożliwia określenie efektywności zarządzania rezerwami walutowymi.

   Zasady zarządzania rezerwami dewizowymi, tryb podejmowania decyzji dotyczących procesu zarządzania rezerwami oraz graniczne parametry inwestycyjne, w tym struktury instrumentów finansowych i modified duration (miara ryzyka określająca wrażliwość cenową instrumentu na zmiany rentowności), ujęte są w formie uchwały Zarządu NBP.

   Wykonywaniem zaś zadań związanych z zarządzaniem rezerwami dewizowymi zajmuje się Departament Operacji Zagranicznych.

   Z wyrazami szacunku

   Podsekretarz stanu

   Andrzej Jacaszek

   Warszawa, dnia 31 maja 2005 r.