Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 232

w sprawie decyzji nr 163 sekretarza stanu - I zastępcy ministra obrony narodowej dotyczącej wprowadzenia do stosowania wytycznych o przekazaniu nieruchomości oraz składników majątkowych będących na wyposażeniu lub w użytkowaniu Wojskowych Administracji Koszar

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację Pana Posła Zbigniewa Włodkowskiego w sprawie decyzji nr 163 Sekretarza Stanu I Zastępcy Ministra Obrony Narodowej dotyczącej wprowadzenia do stosowania wytycznych o przekazaniu nieruchomości oraz składników majątkowych, będących na wyposażeniu lub w użytkowaniu Wojskowych Administracji Koszar (SPS-023-232/05), uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.

   Infrastruktura wojskowa definiowana jest jako zespół obiektów, urządzeń i instalacji kompleksów wojskowych, a także wyspecjalizowanych organów zabezpieczających działanie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej w czasie pokoju, zagrożenia i wojny. Tworzy ona system zapewniający zdolność funkcjonowania wszystkich rodzajów sił zbrojnych i pozostałych jednostek organizacyjnych wojska, administracji wojskowej, ordynariatów.

   Organy infrastruktury, w okresie pokoju, realizują ustawowe zadania wynikające z funkcji zarządcy wszystkich nieruchomości (ogólnych, lotniskowych, morskich, szkoleniowych, komunikacyjnych, łączności), a także uregulowań ustawowych, wynikających z ustawy Prawo budowlane, Prawo ochrony środowiska, Prawo energetyczne, Prawo wodne oraz potrzeb zapewnienia wymogów zakwaterowania Sił Zbrojnych RP, ochrony i kształtowania środowiska, zagospodarowania przestrzennego.

   Zgodnie z § 26 Regulaminu Organizacyjnego MON wprowadzonego Zarządzeniem nr 5/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2002 r. (Dz. Urz. MON Nr 3, poz. 20), Departament Infrastruktury MON jest komórką organizacyjną właściwą m.in. w sprawach wykonywania funkcji zarządcy nieruchomości będących w trwałym zarządzie i użytkowaniu Sił Zbrojnych RP, gospodarowania tymi nieruchomościami, eksploatacji nieruchomości i ich wyposażenia, prowadzenia działalności inwestycyjnej, remontowej oraz modernizacyjnej.

   Chciałbym zaznaczyć, że obowiązki zarządcy nieruchomości określa art. 185 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603). Zgodnie z nim zarządzanie nieruchomością polega na podejmowaniu decyzji i dokonywaniu czynności mających na celu zapewnienie właściwej gospodarki ekonomiczno-finansowej nieruchomości oraz zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania i właściwej eksploatacji nieruchomości, w tym bieżącego administrowania nieruchomością, jak również czynności zmierzających do utrzymania nieruchomości w stanie niepogorszonym zgodnie z jej przeznaczeniem oraz do uzasadnionego inwestowania w tę nieruchomość. Przepisy uwzględniają także odpowiedzialność administracyjną, karną i zawodową zarządcy. Wykonywanie zarządu, w tym planowanie, projektowanie, nadzorowanie i realizowanie robót budowlanych, identyfikowanie potrzeb w zakresie utrzymania sprawności technicznej obiektów z przynależną infrastrukturą oraz oddziaływanie na otoczenie, posiada status zawodu zaufania publicznego. Ponieważ skutki wadliwej realizacji procesów mogą powodować zagrożenie dla zdrowia, życia lub mienia, a także nieodwracalną utratę majątku, uprawnienia zawodowe do sprawowania wymienionych funkcji uzyskiwane są w drodze egzaminu państwowego lub przeprowadzanego przez samorząd zawodowy.

   Formalne prawo do wykonywania czynności ustawowego zarządu w resorcie obrony narodowej realizowane jest przez podległe Departamentowi Infrastruktury MON rejonowe zarządy infrastruktury, tworzone z uwzględnieniem podziału administracyjnego kraju.

   Do realizacji wyznaczonych zadań Departament Infrastruktury wraz z podległymi rejonowymi zarządami infrastruktury dysponuje zespołem ponad 300 uprawnionych zawodowo inżynierów różnych specjalności, w tym również posiadających państwowe licencje zarządców.

   Wojskowe Administracje Koszar, powołane pierwotnie do współudziału w realizacji wydzielonych czynności zarządu, w szczególności administrowania, funkcjonowały w ostatnich latach w odrębnym systemie organizacyjnym oddziałów gospodarczych rodzajów sił zbrojnych, praktycznie niezależnym od zarządcy zasobu w zakresie decydowania i planowania, organizowania, kierowania ludźmi oraz finansowania zasobu nieruchomości wojska.

   W konsekwencji 90% potencjału i struktury personelu technicznego, a także 71% środków finansowych na zadania konserwacji i remontów zapobiegawczych oraz funkcjonowanie systemów cieplnych, elektroenergetycznych, wodociągowo-kanalizacyjnych, zakup usług komunalnych, podatki od nieruchomości było dotychczas wyłączonych z właściwości zarządu, mimo że stanowią jego integralną część.

   Negatywnym aspektem uwidocznionym w przeprowadzanych kontrolach było podejmowanie przez Wojskowe Administracje Koszar złożonych robót budowlanych, wymagających opracowania projektów, a tym samym wykonywania czynności z zakresu organizacji procesów inwestycyjnych. Do takich działań WAK nie były przygotowane i nie posiadały struktur organizacyjnych oraz uprawnionego personelu.

   Dotychczasowy stan, sposób i możliwości realizacji procesów administrowania oraz eksploatacji zasobu, w tym szczególnie poziom przestrzegania obowiązujących przepisów technicznych oraz bezpieczeństwa, zostały ocenione negatywnie.

   Podejmowane i obecnie przeprowadzane w resorcie działania organizacyjne w obszarze zarządzania i administrowania infrastrukturą wojskową pozwalają na wyeliminowanie nieprawidłowości. Istotne jest, aby utrzymywanie sprawności zasobu nieruchomości oraz jego bezpieczeństwa użytkowego nie spowodowało negatywnego skutku w realizacji zasadniczych zadań obronnych, lecz je wspierało. Działania dotyczące utrzymania i bieżącego eksploatowania nieruchomości mają na celu skumulowanie dotychczas rozproszonych środków inwestycyjno-remontowych, wspierając tempo realizacji zadań dotyczących rozwoju kompleksów koszarowych, wyznaczonych przez Sztab Generalny WP.

   Odpowiadając na pytanie pierwsze Pana Posła Zbigniewa Włodkowskiego, informuję, że dowódcy jednostek wojskowych nadal pozostają użytkownikami nieruchomości, a ich obowiązki w tym zakresie określają szczegółowo przepisy resortowe (m.in. Regulamin Ogólny Sił Zbrojnych RP). Wyznaczanie priorytetów inwestycji budowlanych oraz dyslokacji jest właściwością Sztabu Generalnego WP. Stosownie do postanowień zawartych w poszczególnych przepisach - potrzeby techniczne i eksploatacyjne nieruchomości powinny być identyfikowane i artykułowane przez zarządcę zasobu.

   Odnosząc się do pytania drugiego, zapewniam, że podporządkowanie WAK pod RZI nie tylko nie stworzy przerostu struktur administracyjno-biurokratycznych, ale uprości proces decyzyjny i pozwoli na podjęcie efektywnych działań w zakresie poprawy stanu technicznego obiektów infrastruktury.

   Stosownie do kolejnych pytań wyjaśniam, że przydział środków finansowych bezpośrednio dla RZI - zarządcy nieruchomości - umożliwi kształtowanie prawidłowej polityki remontowej i konserwacyjnej, co związane jest m.in. z właściwym szacowaniem potrzeb remontowych. Działania te pozwolą zmniejszyć poziom dekapitalizacji nieruchomości. Pragnę zaznaczyć, iż to organy infrastruktury prowadzą pięcioletni przegląd stanu technicznego i wartości użytkowej obiektów budowlanych, przeglądy roczne stanu technicznego obiektów oraz inne przeglądy specjalistyczne (np. przegląd instalacji kominowych, pomiary instalacji odgromowej), a także wykonują na ich podstawie raport o stanie technicznym nieruchomości wojska. Tak więc to organa infrastruktury, a nie dowódcy wojskowych jednostek budżetowych, posiadają pełną wiedzę o stanie technicznym obiektów.

   Odpowiadając na ostatnie pytanie, informuję, że w prowadzonych działaniach restrukturyzacyjnych organów infrastruktury wojskowej nie zakłada się zwolnień grupowych wykwalifikowanego personelu technicznego oraz obsług stałych urządzeń technicznych i konserwatorów.

   Pragnę nadmienić, iż w resorcie obrony narodowej od dłuższego czasu prowadzone są prace nad oddzieleniem w wojskowych jednostkach budżetowych funkcji finansowo-gospodarczych od operacyjno-szkoleniowych. Zmiany dokonywane w obszarze infrastruktury wojskowej są elementem wymienionych wyżej działań i pozwalają na odciążenie dowódców wojskowych jednostek budżetowych od podejmowania decyzji gospodarczo-finansowych w tym obszarze.

   Przedstawiając powyższe wyjaśnienia, żywię nadzieję, że uzna je Pan Marszałek za wystarczające.

   Łączę wyrazy szacunku

   Sekretarz stanu

   Aleksander Marek Szczygło

   Warszawa, dnia 30 grudnia 2005 r.