Odpowiedź na interpelację w sprawie braku możliwości uzyskania zasiłków alimentacyjnych przez samotne matki
Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej - z upoważnienia ministra -
na interpelację nr 486
w sprawie braku możliwości uzyskania zasiłków alimentacyjnych przez samotne matki
Odpowiadając na interpelację Pana Posła Marka Strzalińskiego w sprawie braku możliwości uzyskania zasiłków alimentacyjnych przez samotne matki, przesłaną przez Pana Marszałka pismem z dnia 10 stycznia 2006 r. (SPS-023-486/06), uprzejmie informuję:
Początkowo ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732) nie przewidywała szczególnej regulacji prawnej dotyczącej dłużników alimentacyjnych przebywających za granicą. Zmiana dotycząca powyższych kwestii została wprowadzona nowelizacją z dnia 28 lipca 2005 r. (Dz.U. Nr 164, poz. 1366) i weszła w życie z dniem 1 września 2005 r.
Zgodnie z art. 10 ust. 5 pkt 1a ustawy, w przypadku gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją. Informację sądu o stanie egzekucji stanowią nie tylko dane o bezskuteczności egzekucji alimentów od dłużnika, ale także wszelkie informacje dotyczące niemożności wszczęcia postępowania, m.in. z powodu nieznanego miejsca zamieszkania dłużnika.
W związku z powyższym Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej nie podziela wykładni tego przepisu zastosowanej przez ośrodek pomocy społecznej wymieniony w piśmie Pana Posła.
W przypadku uznania przez organ właściwy, że popełniony został błąd, istnieje możliwość wypłaty zaliczki za okres wsteczny. Kwestię postępowania w tym zakresie regulują przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255, z późn. zm.). Przepisy ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej nie zawierają bowiem norm prawnych w tym zakresie, jednakże do spraw nieuregulowanych w tej ustawie odsyłają, na podstawie art. 18 ust. 2, do odpowiednich przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 31 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jeżeli odmowa przyznania świadczeń rodzinnych lub ustalenie ich wysokości były następstwem błędu podmiotu realizującego zadania w zakresie świadczeń rodzinnych, wypłata świadczeń rodzinnych może nastąpić za 3 lata wstecz, licząc od dnia zawiadomienia o popełnieniu błędu lub dnia wydania decyzji prostującej błąd z urzędu. Powyższe zasady mają więc także zastosowanie do nieprzyznania zaliczki alimentacyjnej w wyniku błędu organu.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że planowane jest doprecyzowanie powyższego przepisu ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej tak, aby nie budził już wątpliwości interpretacyjnych.
Podsekretarz stanu
Joanna Kluzik-Rostkowska
Warszawa, dnia 26 stycznia 2006 r.