Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 906

w sprawie wpisu na listę tłumaczy przysięgłych, którzy nabyli prawo do wykonywania zawodu przed wejściem w życie ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na pismo z dnia 2 lutego 2006 r. nr SPS-023-906/06, przy którym przesłana została interpelacja poseł Izabeli Kloc w sprawie wpisu na listę tłumaczy przysięgłych, którzy nabyli prawo do wykonywania zawodu przed wejściem w życie ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego, uprzejmie przedstawiam, co następuje.

   Ad 1 i 2. Ustawa o zawodzie tłumacza przysięgłego w art. 33 zawiera przepisy przejściowe, które z jednej strony umożliwiły tłumaczom przysięgłym ustanowionym na podstawie przepisów dotychczasowych uzyskanie wpisu na listę bez konieczności zdawania egzaminu, a z drugiej pozwalają im wykonywać czynności tłumacza przysięgłego do czasu wpisu na listę oraz uzyskania nowej pieczęci tłumacza przysięgłego.

   Należy podkreślić, iż środowisko tłumaczy przysięgłych zarówno w czasie prac nad projektem ustawy, jak i w trakcie półrocznego terminu do złożenia wniosku było szeroko informowane o rozwiązaniach przyjętych w nowej regulacji oraz o jej konsekwencjach. Tekst ustawy, wraz z informacjami o sposobie składania wniosku o wpis, zamieszczono na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości. Przed upływem terminu określonego w art. 33 ust. 1 ustawy pojawiły się stosowne informacje w prasie o konsekwencjach zaniechania lub nieterminowego złożenia wniosku. Przyjęte przez ustawodawcę miesięczne vacatio legis - ustawa weszła w życie 27 stycznia 2005 r. - umożliwiające zapoznanie się i przygotowanie do nowych regulacji prawnych, pozwala uznać, że zostały zabezpieczone interesy prawne tłumaczy przysięgłych ustanowionych na podstawie dotychczas obowiązujących przepisów.

   Wedle wiedzy Ministra Sprawiedliwości prezesi sądów okręgowych, którzy do wejścia w życie ustawy prowadzili listy tłumaczy przysięgłych, zwyczajowo informowali tłumaczy wpisanych na listę w danym sądzie okręgowym o wszelkich kwestiach - prawnych, administracyjnych, organizacyjnych i in. - związanych z wykonywaniem zawodu tłumacza przysięgłego. Prezesi niektórych sądów zawiadomili pisemnie wszystkich ustanowionych w okręgu swego sądu tłumaczy przysięgłych o zmianach w ich statusie oraz o obowiązku przesłania do Ministra Sprawiedliwości wniosku o wpis na listę, jak też o konsekwencjach zaniechania tej czynności. Jednakże nawet i w tych przypadkach nie wszyscy tłumacze zastosowali się do otrzymanej informacji, przesyłając wnioski po upływie terminu.

   Ad 3. Do Ministerstwa Sprawiedliwości wpłynęła pewna ilość wniosków złożonych po tym dniu, pojawiły się także zapytania tłumaczy przysięgłych odnośnie do możliwości przywrócenia określonego w art. 33 ust. 1 ustawy terminu. Podawanym powodem uchybienia terminowi na wpis była zarówno niewiedza o wymogach nałożonych przez ustawę o zawodzie tłumacza przysięgłego, jak i na przykład długotrwały pobyt w szpitalu lub poważne problemy zdrowotne. W związku z powyższym przeprowadzono szerokie konsultacje z Departamentem Legislacyjno-Prawnym Ministerstwa Sprawiedliwości w kwestii możliwości pozytywnego rozpatrzenia przez Ministra Sprawiedliwości wniosków o przywrócenie ww. terminu. Jednakże ze względu na fakt, że terminy materialnoprawne - a takim jest ten, który określa art. 33 ust. 1 ustawy - nie posiadają charakteru przywracalnego, nie mają do nich zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące przywrócenia terminu. Z powyższego wynika, że ww. termin nie może zostać przywrócony bez względu na przyczyny, które spowodowały jego niedochowanie. W tej sytuacji jedynym środkiem mogącym rozwiązać omawiany problem jest ewentualna nowelizacja ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego.

   Należy wskazać, że kwestia ta stała się przedmiotem zainteresowania Rzecznika Praw Obywatelskich, który zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości z sugestią nowelizacji ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego, która pozwoliłaby uzyskać wpis na listę przez osoby, które nie złożyły odpowiednich wniosków w terminie. Z podobną prośbą wystąpiło Polskie Towarzystwo Tłumaczy Przysięgłych i Specjalistycznych TEPIS, a także liczni tłumacze indywidualni.

   W związku z powyższym, biorąc pod uwagę społeczny aspekt sprawy, w Ministerstwie Sprawiedliwości opracowano wstępny projekt nowelizacji ustawy, który znajduje się obecnie na etapie konsultacji wewnątrzresortowych.

   Z wyrazami uszanowania

   Sekretarz stanu

   Andrzej Kryże

   Warszawa, dnia 21 lutego 2006 r.