Odpowiedź ministra pracy i polityki społecznej - z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 1987

w sprawie nowego uregulowania statusu organizacji pozarządowych

   W związku z pismem z dnia 31 marca br., znak SPS-023-1987/06, dotyczącym interpelacji Pana Posła Zbigniewa Włodkowskiego w sprawie nowego uregulowania statusu organizacji pozarządowych prezentuję następujące stanowisko w przedmiotowej sprawie.

   1. Celem nowelizacji ustawy o dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.U. Nr 96, poz. 893, z późn. zm.) jest rozwój partnerstwa między administracją publiczną a sektorem organizacji pozarządowych oraz pobudzanie rozwoju społeczeństwa obywatelskiego. Proponowane zmiany uwzględniają szereg uwag zgłaszanych przede wszystkim przez podmioty stosujące ustawę, tj. organizacje pozarządowe, podmioty kościelne oraz jednostki samorządu terytorialnego. W toku prac zostały wykorzystane również sugestie przedstawione przez Radę Działalności Pożytku Publicznego. Propozycje zmian biorą pod uwagę także poglądy doktryny oraz orzecznictwo sądowe, w tym Sądu Najwyższego. Zakres przedmiotowy zmian ma na celu:

   - rozwój partnerstwa między administracją publiczną a organizacjami pozarządowymi (m.in. możliwość tworzenia wieloletnich programów współpracy, w tym także przez organy administracji rządowej),

   - uproszczenie oraz uelastycznienie procedur pozyskiwania środków publicznych na realizację zadań publicznych, bez uszczerbku dla zasady jawności postępowania (m.in. stosowanie trybu udzielenia zamówienia z wolnej ręki oraz wyłączenie stosowania trybu ustawowego w stanach nadzwyczajnych),

   - modyfikację przesłanek uzyskiwania statusu organizacji pożytku publicznego,

   - zapewnienie większej jawności i przejrzystości funkcjonowania organizacji pożytku publicznego (m.in. obowiązek sporządzania i podawania do publicznej wiadomości sprawozdania z wykorzystania 1% podatku; odpowiedzialność członków zarządu organizacji pożytku publicznego za szkodę wyrządzoną działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub postanowieniami statutu),

   - określenie środków nadzoru w sposób służący zapewnieniu przestrzegania przez organizacje pożytku publicznego ustawowych standardów działania,

   - dalszą instytucjonalizację dialogu obywatelskiego poprzez obowiązek powoływania z inicjatywy organizacji Wojewódzkich Rad Do Spraw Działalności Pożytku Publicznego oraz możliwość tworzenia na szczeblu powiatu i gminy.

   Powyższe zmiany o charakterze zarówno systemowym, jak i porządkującym, powinny przyczynić się przede wszystkim do usunięcia barier we wzajemnej współpracy między administracją publiczną a sektorem organizacji pozarządowych.

   2. Odnosząc się do zarzutu nierównego traktowania organizacji pozarządowych i klubów sportowych na podstawie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym (Dz.U. Nr 155, poz. 1298), należy wyjaśnić, że zarzut ten dotyczy wprowadzenia do ustaw podatkowych przepisów dotyczących odliczeń wydatków na działalność klubów sportowych, które rzekomo stawiają te kluby w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do pozostałych organizacji pozarządowych, zajmujących się zadaniami z zakresu kultury fizycznej i sportu.

   Należy zaznaczyć, że odliczanie przez podatników wydatków w wysokości 10% poniesionych na działalność klubów sportowych, o których mowa w art. 26d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w art. 18c ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jest niezależne od możliwości odliczania darowizn na rzecz organizacji prowadzących działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych, określonych w art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. a i ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

   Nie jest natomiast dopuszczalne jedynie podwójne odliczanie tej samej kwoty, raz jako odliczenia na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i po raz drugi od podstawy opodatkowania na podstawie art. 26d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (i odpowiednio art. 18c ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Z uwagi na fakt, że podatnik może wspomóc finansowo zarówno działalność klubu sportowego, jak i organizacji pożytku publicznego zajmującej się upowszechnianiem kultury fizycznej i sportu, nie można zgodzić się z poglądem Pana Posła o uprzywilejowaniu pozycji klubów sportowych względem organizacji pożytku publicznego.

   W obecnej sytuacja społeczno-gospodarczej oraz z uwagi na znikomą ilość środków publicznych przekazywanych na działalność klubów sportowych, przyznanie możliwości zwolnień podatkowych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych stanowi szczególną motywację na wsparcie tej sfery działalności sportowej.

   Jednocześnie informuję, że wyjaśnienia w zakresie właściwości Ministra Finansów zostaną przekazane niezwłocznie po uzyskaniu odpowiedzi.

   Minister

   Krzysztof Michałkiewicz

   Warszawa, dnia 25 kwietnia 2006 r.